پاسخ سریع: تبصره ماده ۱۰۰ روشی ساده برای تعیین مالیات بعضی از صاحبان مشاغل است. در این روش، سازمان امور مالیاتی با استفاده از اطلاعات پرونده، مبلغی را به عنوان مالیات مقطوع پیشنهاد می کند. اگر مودی شرایط لازم را داشته باشد و مبلغ پیشنهادی را بپذیرد، معمولا نیازی به ارسال اظهارنامه عادی مشاغل ندارد. در سال ۱۴۰۵، فرم مربوط به مالیات عملکرد سال ۱۴۰۴ بررسی و ارسال می شود.

تبصره ماده ۱۰۰ مالیات یکی از تسهیلات قانون مالیات های مستقیم برای بعضی از صاحبان مشاغل است. هدف از این تسهیلات، ساده تر شدن تعیین مالیات کسب و کارهایی است که شرایط اعلام شده از طرف سازمان امور مالیاتی را دارند.

در این روش، مودی به جای تکمیل اظهارنامه عادی و درج جزئیات کامل درآمد و هزینه، فرم مالیات مقطوع را بررسی می کند. اگر فروش شناسایی شده، مشخصات پرونده و مبلغ مالیات پیشنهادی صحیح و قابل قبول باشد، می تواند فرم را تایید و تکلیف مالیاتی خود را انجام دهد.

اما نمایش فرم تبصره ماده ۱۰۰ به این معنی نیست که باید آن را بدون بررسی تایید کرد. اطلاعات کارتخوان، حساب بانکی، فروش، نوع فعالیت، شرکا و مبلغ مالیات باید قبل از ثبت نهایی کنترل شوند.

نکته مهم: در سال ۱۴۰۵ درباره مالیات عملکرد سال ۱۴۰۴ تصمیم گیری می کنید. فروش و درآمدی که از ابتدای سال ۱۴۰۵ داشته اید، مربوط به عملکرد سال ۱۴۰۵ است و در موعد مالیاتی سال بعد تعیین تکلیف می شود.

تبصره ماده ۱۰۰ چیست؟

طبق تبصره ماده ۱۰۰ قانون مالیات های مستقیم، سازمان امور مالیاتی می تواند بعضی از صاحبان مشاغل را که شرایط تعیین شده را دارند، از انجام بخشی از تکالیف مربوط به اظهارنامه و نگهداری اسناد و مدارک معاف و مالیات آنها را به صورت مقطوع تعیین کند.

به زبان ساده، سازمان امور مالیاتی اطلاعات موجود درباره فعالیت مودی را بررسی می کند و در صورت احراز شرایط، فرم مالیات مقطوع را در پرونده او قرار می دهد. مودی باید اطلاعات فرم و مبلغ پیشنهادی را بررسی و در صورت پذیرش، آن را در مهلت مقرر ثبت کند.

تبصره ماده ۱۰۰ به معنی معافیت کامل از پرداخت مالیات نیست. این تبصره فقط یک روش ساده تر برای تعیین و پرداخت مالیات بعضی از مشاغل است.

تفاوت مهم: معافیت از ارسال اظهارنامه عادی با معافیت از پرداخت مالیات یکسان نیست. ممکن است مودی با استفاده از تبصره ماده ۱۰۰، مالیات مقطوع پرداخت کند اما دیگر نیازی به ارسال اظهارنامه عادی همان پرونده نداشته باشد.

مالیات مقطوع تبصره ماده ۱۰۰ یعنی چه؟

مالیات مقطوع مبلغی است که بر اساس اطلاعات موجود نزد سازمان امور مالیاتی برای پرونده پیشنهاد می شود. در این روش، مالیات مانند اظهارنامه عادی صرفا بر اساس ارقام درآمد و هزینه ای که مودی وارد می کند تعیین نمی شود.

اطلاعات زیر ممکن است در شناسایی فروش و تعیین وضعیت پرونده موثر باشند:

  • تراکنش های کارتخوان های متصل به پرونده
  • دریافتی های درگاه پرداخت اینترنتی
  • اطلاعات حساب های بانکی مرتبط با فعالیت
  • صورتحساب های ثبت شده در سامانه مودیان
  • اطلاعات خرید و فروش ثبت شده توسط طرف های معامله
  • نوع فعالیت و اینتاکد پرونده
  • سوابق مالیاتی سال های قبل
  • اطلاعات فروش موجود در سامانه های مرتبط

عدد نمایش داده شده در فرم را نباید فقط بر اساس تراکنش یک کارتخوان ارزیابی کرد. ممکن است فروش شناسایی شده از ترکیب چند منبع اطلاعاتی به دست آمده باشد.

تفاوت تبصره ماده ۱۰۰ با اظهارنامه عادی چیست؟

در تبصره ماده ۱۰۰، مالیات به صورت مقطوع پیشنهاد می شود؛ اما در اظهارنامه عادی، مودی اطلاعات درآمد، هزینه، خرید، فروش، معافیت و سایر اطلاعات مالی خود را وارد می کند تا درآمد مشمول مالیات تعیین شود.

موضوع تبصره ماده ۱۰۰ اظهارنامه عادی
روش تعیین مالیات مالیات مقطوع پیشنهادی سازمان بر اساس اطلاعات اظهارشده و مقررات مالیاتی
درج جزئیات هزینه ها معمولا مانند اظهارنامه عادی انجام نمی شود درآمد و هزینه های مرتبط درج می شوند
شرط استفاده داشتن شرایط دستورالعمل و وضعیت مناسب پرونده برای مودیانی که تبصره را انتخاب نمی کنند یا امکان استفاده ندارند
اقدام مودی بررسی و پذیرش فرم مالیات مقطوع تکمیل و ارسال اطلاعات اظهارنامه
مناسب برای مودی واجد شرایط که مبلغ مقطوع برای او قابل قبول است مودی دارای هزینه های مستند یا شرایطی که نیاز به اظهار کامل دارد

برای انتخاب دقیق تر می توانید مقایسه کامل تبصره ماده ۱۰۰ یا اظهارنامه عادی را مطالعه کنید.

مزایا و محدودیت های تبصره ماده ۱۰۰

مزایای استفاده از مالیات مقطوع

  • فرآیند ساده تر نسبت به تکمیل اظهارنامه عادی
  • کاهش نیاز به ورود جزئیات متعدد درآمد و هزینه
  • مشخص بودن مبلغ مالیات قبل از تایید نهایی
  • کاهش زمان انجام تکلیف مالیاتی برای پرونده های ساده
  • امکان بررسی شرایط پرداخت یا تقسیط در صورت ارائه در سامانه
  • عدم نیاز به طی کردن رسیدگی عادی در صورت پذیرش صحیح فرم و نبود مغایرت موثر

محدودیت ها و نکات منفی

  • هزینه های واقعی کسب و کار ممکن است مانند اظهارنامه عادی در محاسبه اثر داده نشوند.
  • پذیرش فرم بدون کنترل فروش می تواند باعث قبول مبلغی بیشتر از وضعیت واقعی شود.
  • ثبت اطلاعات نادرست یا کتمان فروش می تواند موجب مطالبه مالیات و جرایم بعدی شود.
  • تمام صاحبان مشاغل لزوما امکان استفاده از این روش را ندارند.
  • اصلاح فرم بعد از تایید نهایی ممکن است ساده یا همیشه در دسترس نباشد.

چه کسانی می توانند از تبصره ماده ۱۰۰ استفاده کنند؟

تبصره ماده ۱۰۰ برای صاحبان مشاغل و اشخاص حقیقی واجد شرایط در نظر گرفته شده است. شرکت ها و سایر اشخاص حقوقی نمی توانند به جای اظهارنامه عملکرد شرکت از فرم مالیات مقطوع مشاغل استفاده کنند.

مهم ترین مواردی که باید بررسی شوند عبارت اند از:

  • پرونده مربوط به شخص حقیقی و فعالیت شغلی باشد.
  • فروش عملکرد سال ۱۴۰۴ در محدوده مجاز قرار داشته باشد.
  • پرونده و فعالیت مودی با شرایط دستورالعمل همان سال سازگار باشد.
  • فرم مالیات مقطوع برای پرونده قابل استفاده یا در سامانه نمایش داده شده باشد.
  • اطلاعات فروش و سایر اطلاعات فرم با وضعیت واقعی فعالیت هماهنگ باشند.
  • فرم در مهلت اعلام شده بررسی و ثبت نهایی شود.

صرف کمتر بودن فروش از سقف اعلام شده، به تنهایی استفاده قطعی از تبصره ماده ۱۰۰ را تضمین نمی کند. جزئیات افرادی که امکان استفاده ندارند در راهنمای چه کسانی نمی توانند از تبصره ماده ۱۰۰ استفاده کنند توضیح داده شده است.

سقف تبصره ماده ۱۰۰ در سال ۱۴۰۵ چقدر است؟

در سال ۱۴۰۵، صاحبان مشاغل در حال تعیین تکلیف مالیات عملکرد سال ۱۴۰۴ هستند. سقف فروش اعلام شده برای استفاده از تسهیلات تبصره ماده ۱۰۰ عملکرد ۱۴۰۴ برابر با ۷۲۰ میلیارد ریال، معادل ۷۲ میلیارد تومان است.

این مبلغ، سقف فروش است و نباید با سود، درآمد مشمول مالیات، معافیت مالیاتی یا مبلغ مالیات قابل پرداخت اشتباه گرفته شود.

مثال: اگر فروش یک فروشگاه در عملکرد سال ۱۴۰۴ برابر ۱۰ میلیارد تومان باشد، این عدد به معنی سود ۱۰ میلیارد تومانی یا مالیات ۱۰ میلیارد تومانی نیست. برای تعیین مالیات، نوع فعالیت و اطلاعات مالیاتی پرونده نیز اهمیت دارند.

جزئیات سقف، تفاوت فروش با درآمد و شرایط پرونده های مشارکتی در مقاله سقف تبصره ماده ۱۰۰ سال ۱۴۰۵ بررسی شده است.

مالیات مقطوع تبصره ماده ۱۰۰ چگونه محاسبه می شود؟

یک درصد ثابت و یکسان برای تمام مشاغل وجود ندارد. مبلغ مالیات مقطوع می تواند با توجه به اطلاعات همان پرونده متفاوت باشد. بنابراین دو مودی با فروش یکسان اما فعالیت متفاوت، لزوما مالیات یکسانی نخواهند داشت.

موارد زیر ممکن است بر مبلغ مالیات پیشنهادی اثر داشته باشند:

  • میزان فروش شناسایی شده
  • نوع فعالیت اقتصادی
  • اینتاکد و نسبت سود فعالیت
  • سوابق مالیاتی پرونده
  • اطلاعات کارتخوان و درگاه پرداخت
  • صورتحساب های صادرشده
  • اطلاعات شرکا و سهم آنها در پرونده مشارکتی
  • معافیت های قابل اعمال طبق مقررات

به همین دلیل نمی توان فقط با ضرب فروش در یک درصد عمومی، مالیات دقیق تمام مشاغل را محاسبه کرد.

قبل از تایید فرم تبصره ماده ۱۰۰ چه چیزهایی را بررسی کنیم؟

قبل از انتخاب گزینه تایید نهایی، اطلاعات فرم را با وضعیت واقعی کسب و کار مقایسه کنید.

مورد بررسی چه چیزی کنترل شود؟
سال عملکرد فرم مربوط به عملکرد سال ۱۴۰۴ باشد.
پرونده مالیاتی پرونده مربوط به همان فعالیت اقتصادی انتخاب شده باشد.
فروش فروش درج شده با مجموع فروش واقعی کالا یا خدمات مقایسه شود.
کارتخوان کارتخوان های فعال، غیرفعال و نامرتبط کنترل شوند.
حساب بانکی واریزی های شغلی از انتقال بین حساب، وام، قرض و وجوه غیرشغلی تفکیک شوند.
فعالیت و اینتاکد نوع فعالیت ثبت شده با شغل واقعی مودی هماهنگ باشد.
شرکا مشخصات شرکا و درصد سهم آنها صحیح باشد.
مالیات پیشنهادی مبلغ مالیات با فروش، فعالیت و سوابق پرونده تناسب داشته باشد.
پرداخت مبلغ قابل پرداخت و شرایط اقساط احتمالی بررسی شود.

اگر بخشی از واریزی ها مربوط به وام، قرض، انتقال بین حساب های خود، وجه امانی یا فروش دارایی شخصی است، مدارک اثبات ماهیت این وجوه را نگهداری کنید. صرف اعلام غیرشغلی بودن یک واریزی، بدون مدرک، ممکن است در رسیدگی بعدی پذیرفته نشود.

مراحل ثبت فرم تبصره ماده ۱۰۰

فرم مالیات مقطوع از طریق درگاه ملی خدمات الکترونیک سازمان امور مالیاتی بررسی و ثبت می شود. نام دقیق بعضی گزینه ها ممکن است با بروزرسانی سامانه تغییر کند، اما مسیر کلی به شکل زیر است:

  1. وارد درگاه ملی خدمات الکترونیک مالیاتی شوید.
  2. با کد ملی و شماره همراه ثبت شده به نام مودی وارد حساب شوید.
  3. پرونده مالیاتی مربوط به فعالیت مورد نظر را انتخاب کنید.
  4. بخش اظهارنامه عملکرد یا مالیات مقطوع صاحبان مشاغل را باز کنید.
  5. سال عملکرد ۱۴۰۴ را انتخاب کنید.
  6. در صورت نمایش فرم تبصره ماده ۱۰۰، فروش و مبلغ مالیات پیشنهادی را بررسی کنید.
  7. شرایط پرداخت نقدی یا اقساطی قابل ارائه در سامانه را کنترل کنید.
  8. پس از اطمینان از اطلاعات، فرم را ثبت نهایی کنید.
  9. رسید ثبت، کد رهگیری و اطلاعات پرداخت را نگهداری کنید.
اگر فرم نمایش داده نشد: ابتدا مطمئن شوید پرونده و سال عملکرد درست را انتخاب کرده اید. سپس وضعیت فروش، نوع پرونده و شرایط استفاده از تبصره را بررسی کنید. نمایش ندادن فرم همیشه به معنی خرابی سامانه نیست.

برای آشنایی با ورود و انتخاب پرونده می توانید راهنمای سایت اظهارنامه مالیاتی را مشاهده کنید.

اگر مبلغ مالیات مقطوع زیاد باشد چه کنیم؟

پذیرش تبصره ماده ۱۰۰ اجباری نیست. اگر مبلغ مالیات پیشنهادی با وضعیت واقعی پرونده هماهنگ نیست، فرم را بدون بررسی تایید نکنید.

بالا بودن مالیات می تواند دلایل مختلفی داشته باشد:

  • فروش بیشتر از میزان واقعی شناسایی شده است.
  • کارتخوان یا حساب بانکی نامرتبط به پرونده متصل است.
  • انتقال بین حساب یا واریزی غیرشغلی به عنوان فروش شناسایی شده است.
  • نوع فعالیت یا اینتاکد پرونده صحیح نیست.
  • اطلاعات چند فعالیت با یکدیگر ترکیب شده است.
  • اطلاعات شرکا یا درصد سهم آنها اشتباه است.
  • مودی هزینه های قابل توجه و قابل اثباتی دارد که در مالیات مقطوع اثر مناسبی نگذاشته است.

در چنین شرایطی باید امکان اصلاح اطلاعات، استفاده نکردن از فرم مقطوع و ارسال اظهارنامه عادی بررسی شود. فروش را صرفا برای کاهش مالیات کمتر اعلام نکنید؛ هر مبلغ اصلاح شده باید با اسناد واقعی قابل دفاع باشد.

آیا مالیات تبصره ماده ۱۰۰ قابل تقسیط است؟

ممکن است هنگام ثبت فرم، امکان پرداخت نقدی یا اقساطی مالیات برای پرونده ارائه شود. تعداد اقساط و شرایط پرداخت به دستورالعمل همان سال و گزینه های فعال در سامانه بستگی دارد.

قبل از تایید نهایی، مبلغ پیش پرداخت، تعداد اقساط، تاریخ سررسید و مبلغ هر قسط را کنترل کنید. ثبت فرم به معنی حذف تعهد پرداخت اقساط نیست و پرداخت نشدن اقساط در موعد مقرر می تواند برای مودی بدهی و پیامد مالیاتی ایجاد کند.

مهلت تبصره ماده ۱۰۰ در سال ۱۴۰۵ تا چه زمانی است؟

طبق آخرین تمدید اعلام شده، مهلت تکمیل فرم مالیات مقطوع تبصره ماده ۱۰۰، ارسال اظهارنامه مالیات بر درآمد صاحبان مشاغل و پرداخت مالیات متعلق بابت عملکرد سال ۱۴۰۴ تا پایان ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ تمدید شده است.

اقدام را به روز پایانی موکول نکنید؛ زیرا بررسی مغایرت فروش، اتصال کارتخوان، حساب بانکی، اطلاعات شرکا یا خطاهای پرونده ممکن است زمان بر باشد. آخرین تغییرات را در صفحه مهلت اظهارنامه مالیاتی ۱۴۰۵ بررسی کنید.

اشتباهات رایج در استفاده از تبصره ماده ۱۰۰

  1. تایید سریع فرم: آماده بودن فرم به معنی صحیح بودن تمام اطلاعات آن نیست.
  2. اشتباه گرفتن فروش با سود: فروش، سود و مبلغ مالیات سه مفهوم متفاوت هستند.
  3. اعلام فروش کمتر بدون مدرک: اصلاح فروش باید بر اساس اسناد واقعی انجام شود.
  4. نادیده گرفتن کارتخوان نامرتبط: اتصال اشتباه یک پایانه می تواند فروش شناسایی شده را تغییر دهد.
  5. در نظر نگرفتن واریزی های غیرشغلی: وام، قرض و انتقال بین حساب باید تفکیک و مستند شوند.
  6. اشتباه در سال عملکرد: فرم سال ۱۴۰۵ مربوط به تعیین تکلیف عملکرد ۱۴۰۴ است.
  7. توجه نکردن به پرونده مشارکتی: مشخصات و سهم شرکا باید قبل از ثبت کنترل شوند.
  8. انتخاب روش فقط بر اساس سادگی: برای بعضی مودیان، اظهارنامه عادی انتخاب مناسب تری است.
  9. نگرفتن رسید نهایی: کد رهگیری و نسخه ثبت شده باید نگهداری شوند.
  10. ثبت در روز پایانی: خطای سامانه یا مغایرت پرونده ممکن است مانع ثبت به موقع شود.

تفاوت فرم تبصره ماده ۱۰۰ با اظهارنامه پیش فرض چیست؟

فرم مالیات مقطوع تبصره ماده ۱۰۰ و اظهارنامه پیش فرض یک مفهوم واحد نیستند. در فرم تبصره ماده ۱۰۰، مبلغ مالیات به صورت مقطوع برای مودی واجد شرایط پیشنهاد می شود؛ اما اظهارنامه پیش فرض، اظهارنامه ای است که بخشی از اطلاعات آن بر اساس داده های موجود نزد سازمان از قبل تکمیل شده است.

اگر در پنل خود فرمی با اطلاعات تکمیل شده مشاهده می کنید و مطمئن نیستید چه نوع فرمی است، راهنمای اظهارنامه مالیاتی پیش فرض را مطالعه کنید.

قبل از تایید فرم، پرونده را بررسی کنید

فروش شناسایی شده، کارتخوان، حساب های مرتبط، نوع فعالیت و مبلغ مالیات پیشنهادی باید قبل از ثبت نهایی کنترل شوند. ثبت فرم فقط پس از هماهنگی و تایید صاحب پرونده انجام خواهد شد.

ثبت سفارش بررسی پرونده مالیاتی

سوالات متداول تبصره ماده ۱۰۰

تبصره ماده ۱۰۰ به زبان ساده چیست؟

روشی برای تعیین مالیات مقطوع بعضی از صاحبان مشاغل است. مودی واجد شرایط می تواند پس از بررسی و پذیرش فرم، بدون ارسال اظهارنامه عادی همان پرونده، تکلیف مالیاتی خود را انجام دهد.

آیا تبصره ماده ۱۰۰ همان معافیت مالیاتی است؟

خیر. استفاده از تبصره ماده ۱۰۰ معمولا به معنی معافیت از ارسال اظهارنامه عادی و بعضی تکالیف مربوط است، نه اینکه مودی در همه شرایط هیچ مالیاتی پرداخت نکند.

تبصره ماده ۱۰۰ سال ۱۴۰۵ مربوط به چه سالی است؟

فرمی که در سال ۱۴۰۵ بررسی و ثبت می شود، مربوط به مالیات عملکرد سال ۱۴۰۴ صاحبان مشاغل است.

سقف تبصره ماده ۱۰۰ عملکرد ۱۴۰۴ چقدر است؟

سقف فروش اعلام شده برابر ۷۲۰ میلیارد ریال، معادل ۷۲ میلیارد تومان است. کمتر بودن فروش از این مبلغ به تنهایی استفاده قطعی از فرم مقطوع را تضمین نمی کند.

آیا استفاده از تبصره ماده ۱۰۰ اجباری است؟

خیر. اگر مودی مالیات مقطوع را انتخاب نکند یا شرایط استفاده از آن را نداشته باشد، باید تکلیف اظهارنامه عادی خود را در مهلت قانونی انجام دهد.

چرا فرم تبصره ماده ۱۰۰ برای من نمایش داده نمی شود؟

نمایش فرم به وضعیت پرونده، میزان فروش، نوع فعالیت و ضوابط همان سال بستگی دارد. ابتدا پرونده و سال عملکرد را بررسی کنید و عدم نمایش فرم را صرفا به خطای سامانه نسبت ندهید.

آیا داشتن کارتخوان مانع استفاده از تبصره ماده ۱۰۰ است؟

خیر. داشتن کارتخوان به تنهایی مانع استفاده نیست؛ اما تراکنش های آن می توانند در شناسایی فروش پرونده موثر باشند.

آیا تمام واریزی های حساب بانکی فروش محسوب می شوند؟

خیر. وام، قرض، انتقال بین حساب های خود شخص، وجه امانی و بعضی دریافت های غیرشغلی ممکن است ماهیت فروش نداشته باشند؛ اما برای اثبات آنها باید مدارک قابل قبول نگهداری شود.

اگر مالیات مقطوع را تایید کنم، باید اظهارنامه عادی هم بفرستم؟

در صورت استفاده صحیح و نهایی از فرم مالیات مقطوع برای همان پرونده، معمولا ارسال اظهارنامه عادی همان عملکرد لازم نیست. قبل از ثبت، نوع فرم و وضعیت نهایی پرونده را کنترل کنید.

آیا مالیات مقطوع قابل اعتراض است؟

قبل از پذیرش فرم، مودی می تواند مبلغ پیشنهادی را بررسی و در صورت مناسب نبودن، مسیر اظهارنامه عادی را در مهلت قانونی بررسی کند. بعد از ثبت نهایی نباید فرض کرد که اصلاح یا برگشت از انتخاب همیشه ساده است.

بعد از ثبت فرم چه مدارکی را نگهداری کنیم؟

رسید ثبت، کد رهگیری، نسخه فرم، اطلاعات پرداخت یا اقساط و اسناد مربوط به فروش و واریزی های غیرشغلی را نگهداری کنید.

جمع بندی

تبصره ماده ۱۰۰ یک روش ساده تر برای تعیین مالیات بعضی از صاحبان مشاغل است، اما تایید آن باید پس از بررسی دقیق پرونده انجام شود. سقف فروش، نوع فعالیت، فروش شناسایی شده، کارتخوان، حساب بانکی، اطلاعات شرکا و مبلغ مالیات پیشنهادی را کنترل کنید. اگر فرم با وضعیت واقعی کسب و کار هماهنگ نیست یا هزینه های قابل توجه و قابل اثبات دارید، قبل از تایید، امکان ارسال اظهارنامه عادی را نیز بررسی کنید.